Über Südsaarländisch | ©

Westpfälzisch-südsaarländische Bibel Es lewennische Wort (ELW) – Kolosser

Matthäus Markus Lukas Johannes Aposchdelgeschicht Reemer 1. Korinder 2. Korinder Galadder Epheser Philibber Kolosser 1. Thessalonicher 2. Thessalonicher 1. Timotheus 2. Timotheus Tidus Philemon Hebräer Jakobus 1. Petrus 2. Petrus 1. Johannes 2. Johannes 3. Johannes Judas Offebarung

Kolosser

De Paulus hat do dene Brief noh Kolossä geschrieb, wie er in Rom im Gefängnis war. Er hat sich an e Chrischdegemän gericht, wo er perseenlich net gekennt hat. Vun der Gemän hat er awer geheert gehat, dass dort komische Lehre verbrät wor sinn: E paar Leit hann behaupt, de Jesus wär e Art Engelwese un net Gott sei Sohn. Se hann Wert uf Vorschrifde geleht, wo gereechelt hann, was mer esse darf un was for Feschde dass mer feiere muss un wie mer es jidische Gesetz halle soll.

Als Reaktion dodruf beschreibt de Paulus, wer Jesus Chrischdus is un was er fer uns gemacht hat: Er is Gott sei Sohn un de Herr iwer jedi Macht un jedi Gewalt. Er hat die Schuld vun de Mensche uf sich genumm, is am Kreiz fer die Mensche gestorb un hat se vun ihre Sinde frei gemacht.

Aus dem Grund dut sich de Paulus aach gäh all die richde, wo die Reddung dodevun abhängich mache wolle, dass mer bestimmde Gesetze inhallt. Wer an Jesus Chrischdus glabt, brauch sich net vun läärem Geschwätz un aach net vun erer falsch Weishät infange se losse. Der kann so läwe, wie’s Gott gefallt.

  • De Paulus grießt die Kolosser: 1,1-2
  • De Paulus leht dar, wie Gott die Reddung vun de Mensche geplant hat: 1,3-23
  • De Paulus schreibt iwer sich un iwer die Gemän: 1,24-2,23
  • De Paulus gebt Unnerricht iwer’s chrischtliche Läwe: 3,1-4,6
  • De Paulus gebt perseenliche Metdälunge weider un winscht Gott sei Seeche: 4,7-18

1

DE PAULUS GRIESST DIE KOLOSSER: 1,1-2

1 Das do schreibt de Paulus sesamme me’m Timotheus, unserm Bruder. Ich bin e Aposchdel vun Jesus Chrischdus, weil Gott das so gewollt hat, 2 un ich grieße die heiliche un treie Geschwischder in Kolossä, wo Chrischdus geheere. Mir winsche eich Gnad un Friede vun Gott, unserm Vadder, [un vum Herr Jesus Chrischdus]!

DE PAULUS LEHT DAR, WIE GOTT DIE REDDUNG VUN DE MENSCHE GEPLANT HAT: 1,3-23

Die Aposchdele sahn Gott dangge fer die Gemän

3 Immer, wa’mer fer eich bäde, sah’mer em Gott un Vadder vun unserm Herr Jesus Chrischdus dangge, 4 weil mer dodevun geheert hann, dass ner an Chrischdus Jesus glawe un dass ner die Mensche, wo heilich sinn, allegar lieb hann. 5 Eier Glawe un eier Lieb grinde uf eierer Hoffnung un uf dem, was eich Gott im Himmel beräthallt. Dodevun hann’er frieher schun durch die Botschaft, wo wohr is, durch die gutt Nohricht, geheert. 6 Die gutt Nohricht is nämlich bis bei eich komm. Genauso wie se in de ganz Welt verbrät is un Frucht bringt, bringt se aach bei eich Frucht seit dem Daach, wo ner se geheert un wirklich erkannt hann, dass Gott gnädich is. 7 De Epaphras, wo mer lieb hann un wo sesamme met uns Chrischdus dient, hat eich das so beigebrung. Zu eierm Beschde dut er Chrischdus ganz trei diene. 8 Er hat uns aach vun der Lieb verzehlt, wo vum Heiliche Geischt in eich gewirkt wor is.

Die Aposchdele bäde fer die Gemän

9 Deshalb heere mer aach seit dem Daach, wo mer dodevun geheert hann, net uf, fer instännich fer eich se bäde. Ihr solle voll un ganz erkenne, was Gott will – dodedurch, dass er eich durch sei Geischt jedi Art vun Weishät un Insicht schenkt. 10 Dann känne ner nämlich so läwe, dass es de Herr ehrt un dass ner immer mache, was ihm gefallt. Met all dem Gudde, wo ner mache, bringe ner dann Frucht un erkenne Gott immer meh. 11 Mir bidde Gott, dass er eich noh’m Moß vun seiner Macht, wo herrlich is, die ganz Kraft gebt, wo ner brauche, fer alles gedullich aussehalle un die Fräd net se verliere.

Was Chrischdus fer uns gemacht hat

12 Sahn em Vadder dangge! Der hat uns nämlich fähich gemacht, fer an de Erbschaft vun dene Mensche, wo heilich sinn un im Licht läwe, Andäl se hann.

13 Er hat uns aus em Machtbereich vun de Dunggelhät geriss un ins Reich vun seim Sohn, wo vun ihm geliebt werd, versetzt. 14 Sei Sohn hat uns [durch sei Blut] erleest, das hääscht, er hat uns unser Sinde vergebb.

15 De Sohn is es sichtbare Bild vum unsichtbare Gott.
Er steht iwer allem, was Gott geschaff hat.
16 Durch sei Sohn hat Gott nämlich alles,
was im Himmel un uf de Erd is, erschaff:
das, was mer siehn kann
un das, was mer net siehn kann,
ganz egal, ob’s Throne oder Herrschafde
oder Mächde oder Gewaldea sinn.
Gott hat alles durch sei Sohn
un fer sei Sohn erschaff.
17 Sei Sohn hat schun vor allem annere exischdiert,
un durch sei Sohn hat alles Bestand.
18 De Sohn is aach es Haupt vum Leib,
also vun de Gemän.
Er hat se ins Läwe geruf,b
weil er als Eerschder vun de Dode uferstann is.
Deshalb hat er in allem de Vorrang hann solle.
19 Gott hat’s nämlich gefall,
fer alles vun sich selwer in seim Sohn wohne se losse
20 un fer durch sei Sohn alles met sich selwer se versehne.
Alles im Himmel un uf de Erd hat er Chrischdus zufiehre wolle,
ihm, wo am Kreiz durch sei Blut Friede gestift hat.c

1:16a Throne, Herrschafde, Mächde, Gewalde: Dodemet sinn Engelwese gemännt (vgl. Eph 1,21; 3,10; 6,12; Kol 2,15, 1Petr 3,22).

1:18b Oder: Er is ihr Ursprung.

1:20c Die Verse 9 bis 20 sinn im Griechische e änzicher Satz.

Bleiwen fescht!

21 Ihr hann Gott frieher fremd un feindlich gähiwer gestann, weil ner gedenkt un gemacht hann, was bees is. 22 Jetz hat eich Gott awer dodedurch met sich versehnt, dass sei Sohn de Dod als Mensch uf sich genumm hat. Er hat eich heilich vor sich hinstelle wolle un ohne dass ebbes aussesetze wär un ohne dass mer eich anklaache kännt. 23 Ihr misse awer im Glawe gegrinnt un fescht bleiwe un dirfe eich net vun der Hoffnung, wo vun de gutt Nohricht kommt, abbringe losse. Iwerall uf de Welt hann die Mensche die gutt Nohricht gepreddicht krieht. Ihr hann se aach geheert, un ich, de Paulus, dun ihr diene.

DE PAULUS SCHREIBT IWER SICH UN IWER DIE GEMÄN: 1,24-2,23

De Paulus dut de Gemän diene

24 Ich freie mich jetz iwer das, was ich fer eich durchmache muss. Fer de Leib vun Chrischdus – die Gemän – dun ich met meim Leib ergänze, was an dem noch fählt, was mer Chrischdus fer durchsestehn uferleht hat. 25 Ich diene de Gemän durch das Amt, wo mer vun Gott fer eich iwerdrah wor is: Ich soll im volle Umfang verkinniche,a was Gott gesaht hat. 26 Dodebei geht’s um das Geheimnis, wo er seit ewiche Zeide un Generatione versteggelt hott un wo er jetz dene Mensche, wo heilich sinn un ihm geheere, offebart hat. 27 Gott hat ne bekannt mache wolle, wie reich un herrlich do das Geheimnis unner de Välger is. Das Geheimnis besteht dodrinn, dass Chrischdus in eich läbt un die Hoffnung uf die Herrlichkät is!

1:25a Oder: Ich soll vervollstänniche.

28 Chrischdus du’mer verkinniche, u’mir warne jeder Mensch un belehre ne met aller Weishät. Verbunn met Chrischdus Jesus wolle mer die Mensche nämlich allegar vollkomme vor Gott hinstelle. 29 Fer das bewerkstellicht se kriehn, schaff un kämpf ich met Chrischdus seiner Kraft, wo mächdich i’mer wirkt.

2

De Paulus kämpft fer die Gemän

1 Ihr solle wisse, wie schwär ich fer eich un fer die Glaiwiche in Laodiceaa un fer all die annere, wo mich perseenlich noch net gesiehn hann, kämpfe. 2 Dodedurch solle se Mut gemacht kriehn. Se solle in de Lieb sesammehalle, fer die dief un reich Insicht se kriehn un das Geheimnis, wo iwer Gott, de Vadder, un iwer Chrischdus schwätzt, se erkenne. 3 Gott hat nämlich de ganze Schatz an Weishät un Erkenntnis in Chrischdus versteggelt.

2:1a Laodicea hat 15 km nordweschtlich vun Kolossä geläh.

4 Ich sahn das do, dass eich nimand met Argumende hinner’s Licht fiehrt, met Argumende, wo sich zwar gutt anheere, awer verkehrt sinn. 5 Wann ich aach perseenlich net do bin – im Geischt bin ich bei eich. Ich freie mich, weil ich siehn, dass ner orndlich läwe un fescht an Chrischdus glawe.

Nur Chrischdus is wichdich

6 Ihr hann Chrischdus Jesus als Herr angenumm. Läwen deshalb aach so wie Mensche, wo Chrischdus geheere! 7 Bleiwen fescht in Chrischdus verwurzelt un uf Chrischdus ufgebaut, un hallen so am Glawe fescht, wie ner’s beigebrung krieht hann! Heeren net uf, fer se glawe un Gott dangge se sahn!

8 Bassen uf, dass eich nimand met seiner Philosophie un läärem Bedruuch infangt! Das alles stitzt sich nämlich nur uf e menschlichi Iwerliwerung un dut de Grundprinzibie vun do der Welt entspringe un net Chrischdus.a 9 In Chrischdus wohnt nämlich alles vun de Gotthät leibhafdich, 10 un weil ner Chrischdus geheere, hann’er alles, was ner brauche. Chrischdus dut nämlich iwer jedi Macht un Gewalt herrsche.b 11 Weil ner Chrischdus geheere, sinn’er aach beschnitt wor, awer net durch e aißerer Ingriff. Eier Beschneidung hat Chrischdus vorgenumm, un dodemet hat er eich vun eierm alde, sindiche Wese abgetrennt. 12 Wie ner gedaft wor sinn, hat eich Gott sesamme met Chrischdus begrab. Durch die Daf hat er eich aach sesamme met Chrischdus uferstehn gelosst. Er hat das gemacht, weil ner glawe, dass Gott mächdich gewirkt hat. Gott hat Chrischdus nämlich vun de Dode uferstehn gelosst. 13 Ihr ware geischtlich dot, weil ner eich verfählt hodde un weil eier sindich Nadur net beschnitt war.c Sesamme met Chrischdus hat eich Gott awer lewennich gemacht. Er hat eich jedi Verfählung vergebb. 14 Die Anklaacheschrift, wo gäh uns ausgestellt war un wo sich gäh uns gericht hott, hat er metsamt ihre Forderunge annulliert. Er hat se ans Kreiz geheft un dodedurch aus de Welt geschafft. 15 So hat er de Mächde un Gewalded die Waffe abgenumm un hat se vor alle Leit bloßgestellt. Durch Chrischduse hat er iwer se triumfiert.f

2:8a Oder: un dut vun dene Geischtwese stamme, wo im Universum herrsche, un net vun Chrischdus.

2:10b Vgl. die Anmergung zu Kabidel 1,16.

2:13c Das hääscht weil die Kolosser Häde ware.

2:15d Vgl. die Anmergung zu Kabidel 1,16.

2:15e Oder: Durch’s Kreiz.

2:15f De Paulus hat an do der Stell wahrscheinlich die reemische Triumfziech vor Aue. Bei dene hann die besiechde Keeniche un jeder besiechde General unner’m Hohn vun de Bevälgerung hinner’m Streitwahn vun dem reemische Befehlshawer, wo se besiecht hat, hergehn misse.

Wa’mer Chrischdus geheere, si’mer frei

16 Lossen eich also vun nimand verurdäle, nur weil ner bestimmde Sache esse oder dringge oder weil ner bestimmde Feierdaache oder Neimondfeschde oder Sabbade net inhalle. 17 Das alles is doch nur e Schadde vun dem, was hat solle komme! Die Wirklichkät is awer Chrischdus selwer! 18 Lossen net zu, dass eich jemand verurdält, jemand, wo sich dodrinn gefallt, dass er sich demiedicht un die Engel verehrt un wo sich met Sache inlosst, wo er net gesiehn hat. So jemand is ohne Grund ingebillt un dut nur menschlich dengge. 19 Er hallt sich aach net an Chrischdus, wo’s Haupt is. Vun Chrischdus aus werd de ganze Leib nämlich durch Gelengge un Sehne versorcht un sesammegehall un dut so wachse, wie’s Gott will.

20 Ihr sinn doch sesamme met Chrischdus de Grundprinzibie vun do der Welta gestorb. Fer was losse ner eich dann noch vorschreiwe, wie wann’er noch in de Welt läwe däde: 21 „Das do darfsch’e net angreife, dodevun net esse, an das do net drankomme!?“ 22 Das sinn doch alles nur Sache, wo dodezu bestimmt sinn, dass mer se benutzt un verbraucht! Bei Vorschrifde iwer so Sache geht’s doch nur um das, was eich Mensche dikdiere un beibringe. 23 Es werd zwar behaupt, es dät Weishät in so Vorschrifde leihe, weil se e rigoroser Goddesdienscht, Demut un e schonungslosi Behandlung vum Leib verlange. Se hann awer kä Wert un stelle nur unser sindich Nadur sefride.

2:20a Oder: dene Geischtwese, wo im Universum herrsche.

3

DE PAULUS GEBT UNNERRICHT IWER’S CHRISCHTLICHE LÄWE: 3,1-4,6

Wa’mer Chrischdus geheere, ha’mer e neies Läwe

1 Ihr sinn sesamme met Chrischdus uferstann. Strewen deshalb noh dem, was im Himmel is, wo Chrischdus rechts vun Gott huckt!a 2 Richden eier Gedangge uf das, was im Himmel is un net uf das, was uf de Erd is! 3 Ihr sinn nämlich gestorb, un eier Läwe is jetz met Chrischdus in Gott versteggelt. 4 Chrischdus is unser Läwe, un wann Chrischdus wider erscheint, erscheine aach ihr met em un däle sei Herrlichkät.

3:1a Der Platz rechts vun Gott is de Platz vun heegschder Ehr un greeschder Macht.

5 Aus dem Grund solle ner aach allem, was an eich noch zu de Erd geheert, de Dodesstoß versetze: em Hure un eme unmoralische Läwe, de Leideschaft, em beese Verlange un de Geldgier – was Gätzedienscht is. 6 All das zieht’s nämlich noh sich, dass Gott emo die Mensche, wo net uf ne heere, richde dut. 7 Frieher hann ihr eich aach so verhall, wie eier Läwe noch vun do dene Sinde gepräächt war. 8 Jetz misse ner das awer alles uf die Seit lehe, aach de Zorn, die Wut un die Boshät! Lossen kä Läschderunge un kä gemeines Wort iwer eier Libbe komme! 9 Beliehen eich net gäheseidich! Ihr hann nämlich dene alde Mensch met dem, was er prakdiziert, ausgedun 10 un dene neie Mensch angedun. Der neie Mensch is vun Gott geschaff wor un werd noh seim Bild erneiert, so dass ner Gotta erkenne känne. 11 Wo so e Erneierung stattfinnt, is es nemmeh wichdich, ob ner Grieche oder Judde sinn, ob beschnitt oder net beschnitt, ob unzivilisiert oder Skythe, ob Sklave oder freie Mensche. Was dann zehlt, is, dass Chrischdus alles un in jedem vun eich is!

3:10a Oder: Chrischdus.

12 Gott hat eich fer sich ausgewählt un hat heiliche Mensche aus eich gemacht. Er hat eich lieb. Dun deshalb e herzliches Erbarme, Freindlichkät, Demut, Sanftmut un Geduld an! 13 Kommen metenanner aus, un vergewen eich gäheseidich, wann äner em annere ebbes vorsewerfe hat! Genauso wie Chrischdus eich vergebb hat, misse aach ihr eich gäheseidich vergewe! 14 Iwer das alles dun awer die Lieb an! Die dut eich vollkomme metenanner verbinne. 15 Lossen in eierm Herz dene Friede, wo vun Gott kommt, regiere! Fer dene Friede se hann, hat eich Gott nämlich in dem äne Leib sesammegeruf. Sinn dankbar! 16 Lossen das, was Chrischdus gesaht hat, reichlich bei eich wohne! Belehren un warnen eich gäheseidich met aller Weishät! Singen em Herr dankbar un vun ganzem Herz Psalme, Hymne un Lidder, so wie se de Heiliche Geischt ingebt! 17 Was ner aach immer sahn, un was ner aach immer schaffe: Machen alles im Name vum Herr Jesus, un sahn Gott, em Vadder, durch de Jesus dangge!

Anweisunge fer’s Famillieläwe

18 Ihr Weibsleit, ordnen eich eiere Mannsleit unner, so wie’s fer Mensche, wo em Herr geheere, angemess is!

19 Ihr Mannsleit, liewen eier Weibsleit, un gehn net grob met ne um!

20 Ihr Kinner, heeren in allem uf eier Eldere! Das gefallt nämlich em Herr.

21 Ihr, wo ner Vadder sinn, provozieren eier Kinner net, sunscht verliere se de Mut!

Anweisunge fer’s Berufsläwe

22 Ihr Sklave, heeren in allem uf eier leibliche Herre! Machen’s awer net nur, wann se eich beowachde un weil ner ne gefalle wolle! Heeren im Gähedäl berätwillich uf se, weil ner Reschbekt vor Gott hann! 23 Was ner aach immer schaffe: Machen’s gäre, wie wann’s fer de Herr un net fer Mensche wär. 24 Ihr wisse doch, dass eich de Herr emo met eierm Erbdäl ausbezahlt. Ihr diene nämlich Chrischdus, em Herr. 25 Wer awer Unrecht dut, werd emo dodefor bestroft! Gott macht nämlich kä Unnerschied zwische de Mensche.

4

1 Ihr Herre, dun eier Sklave gerecht un fair behannele! Ihr wisse jo, dass aach ihr e Herr im Himmel hann.

Läwen fer annere Mensche!

2 Erweisen eich ausdauernd, wann’er bäde! Bleiwen dodebei hellwach, un sahn Gott dangge! 3 Bäden in deselwe Zeit aach fer uns, dass uns Gott Meechlichkäde gebt, fer se schwätze, dass mer das Geheimnis, wo iwer Chrischdus schwätzt, weidersahn känne. Wäh dem Geheimnis bin ich nämlich im Gefängnis. 4 Bäden, dass ich das Geheimnis so klar verkinniche kann, wie ich’s sollt.

5 Verhallen eich dene Mensche gähiwer, wo net zu de Gemän geheere, kluuch, un nutzen die Zeit aus! 6 Was ner sahn, muss immer freindlich un anziehend sinn.a Ihr solle nämlich wisse, wie ner jedem änzelne Antwort gewe misse.

4:6a Wärtlich: u’met Salz gewirzt sinn.

DE PAULUS GEBT PERSEENLICHE METDÄLUNGE WEIDER UN WINSCHT GOTT SEI SEECHE: 4,7-18

Die Geschwischder losse grieße

7 De Tichigus, unser liewer Bruder, dut eich ausfiehrlich verzehle, wie mer’s geht. Er helft mer ganz trei un dient sesamme met mir em Herr. 8 Ich schigge ne jetz extra bei eich, dass er alles iwer eich se heere krieht un dass er eich Mut mache kann. 9 Er kommt me’m Onesimus, dem treie un liewe Bruder, wo jo äner vun eich is. Die zwä verzehle eich alles, was do vor sich geht.

10 De Arisdarch, wo sesamme met mir im Gefängnis is, un de Markus, em Barnabas sei Kusseng, losse eich grieße. – Wäh’m Markus hann ich eich schun Anweisunge gebb. Nemmen ne uf, wann er bei eich kommt! – 11 De Jesus, wo aach Juschdus genennt werd, losst eich aach grieße. De Arisdarch, de Markus un de Jesus sinn die änziche, wo aus em Juddedum stamme una sesamme met mir fer Gott sei Reich schaffe. Durch die bin ich getreescht wor. 12 De Epaphras, wo aach äner vun eich is, losst eich aach grieße. Er dient Chrischdus un kämpft immer fer eich, wann er bäde dut. Ihr solle vollkomme dostehn un ganz vun dem, was Gott will, durchdrung sinn. 13 Ich dun em Epaphras bestädiche, dass er sich eifrich um eich un um die Glaiwiche in Laodicea un Hierapolis bemieht.b 14 Aach de Lukas, unser liewer Dogder, un de Demas losse eich grieße.

4:11a Wärtlich: sinn die änziche aus de Beschneidung, wo.

4:13b Laodicea un Hierapolis ware zwä Städt, wo im selwe Dal wie Kolossä geläh hann.

15 Grießen ihr die Geschwischder in Laodicea un de Nimphas un die Gemän, wo sich in seim Haus versammelt.

16 Sorjen defor, dass do der Brief aach in de Gemän vun Laodicea vorgeläst werd, wann er bei eich vorgeläst wor is, un dass ner dene vun Laodiceaa se läse kriehn. 17 Sahn em Archibbus: „Gebb Acht, dass du dene Dienscht duscht, wo de vum Herr iwerdrah krieht hascht.“

4:16a Der Brief an die Gemän in Laodicea exischdiert heit nemmeh. Es kännt awer sinn, dass dodemet de Epheserbrief gemännt is. Beim Epheserbrief geht’s meechlicherweis um e Rundschreiwe, wo zu der Zeit grad in Laodicea war.

18 Ich, de Paulus, schreiwe do dene Gruß met meiner eichen Hand. Denggen dran, dass ich im Gefängnis bin! Ich winsche eich Gnad! Amen.